Kamu Denetçisi’nden “ağır mağduriyet” uyarısı! Büyükşehir Belediyesi vatandaşın tazminatını ödemedi

Kocaeli’de bir taşınmaza kamulaştırma yapılmadan el atma gerekçesiyle açılan davada 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin karar verdiği milyonluk tazminatın ödenmemesi, Kamu Denetçiliği Kurumu’na (Ombudsman) taşındı. Kurum, yaptığı inceleme sonunda Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’ne dikkat çeken bir tavsiyede bulundu.

8.9 MİLYON...

Başvuruya göre, bir vatandaşın hissedarı olduğu taşınmazın 21 bin 469 metrekarelik kısmı için 2024 yılında açılan kamulaştırmasız el atma davasında mahkeme, yaklaşık 8,9 milyon lira tazminat, ayrıca yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin ödenmesine hükmetti. Kararın ardından Büyükşehir Belediyesine ödeme başvurusu yapıldı ancak yasal sürede herhangi bir ödeme yapılmadı. Kocaeli Büyükşehir Belediye ise savunmasında, mahkeme kararına karşı istinaf ve temyiz süreçlerinin devam ettiğini, bu nedenle kararın henüz kesinleşmediğini ve ödeme yapılmadığını belirtti. Ayrıca vatandaş tarafından başlatılan icra sürecinin de mahkeme kararıyla durdurulduğunu ifade edildi.

AĞIR MAĞDURİYET

Kamu Denetçiliği Kurumu Denetçisi Ertunç Erkan Balta ise yaptığı değerlendirmede Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarına atıf yaparak önemli bir noktaya dikkat çekti. Değerendirmede, her ne kadar bazı durumlarda mahkeme kararlarının kesinleşmesi beklense de özellikle kamulaştırmasız el atma gibi durumlarda ödemenin geciktirilmesinin vatandaş açısından ağır mağduriyet yaratabileceği vurgulandı.

CİDDİ HAK KAYBI

Kamu Başdenetçiliği kararında, mülkiyet hakkı ve adil yargılanma hakkının korunmasının devletin sorumluluğu olduğu hatırlatılarak, mahkeme kararlarının zamanında uygulanmamasının bu hakları zedeleyebileceğinin altı çizildi. Ombudsman ayrıca, Anayasa’ya göre idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğunu ve bu kararların geciktirilmesinin hukuka aykırı sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti. Kararın uygulanmaması ya da uzun süre ertelenmesi durumunda vatandaşın alacağına geç ulaşmasının ciddi hak kaybına yol açabileceği belirtildi.

30 GÜN İÇİNDE...

Tüm bu değerlendirmeler kapsamında Kamu Denetçiliği Kurumu, vatandaş tarafından yapılan başvuruyu haklı bularak Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’ne mahkeme kararına konu olan alacakların en kısa sürede ödenmesi yönünde tavsiyede bulundu. Ayrıca Büyükşehir Belediyesinden bu konuda atılacak adımların karar tarihi olan 16 Mart 2026’dan itibaren 30 gün içinde kuruma bildirilmesi istendi. Kararın, kamulaştırmasız el atma davalarında benzer durumu yaşayan vatandaşlar açısından emsal niteliğinde olması bekleniyor.

OMBUDSMAN NE DEMEK?

Ombudsman (Kamu Denetçisi), vatandaşların kamu kurumlarıyla yaşadığı sorunları, idarenin eylem ve işlemlerini insan haklarına dayalı, hukuka ve hakkaniyete uygunluk açısından inceleyen bağımsız bir denetim kurumudur. İsveççe "halkın temsilcisi" anlamına gelen bu makam, idare ile vatandaş arasında hakemlik yaparak şikayetleri çözüme kavuşturur.