Mustafa Kemal Atatürk’ü Kocaeli’ye bağlayan sır!

Mustafa Kemal Atatürk’ün İstanbul’dan çıkarak yurt gezileri sırasından Kocaeli’de mutlaka uğradığı bir yer vardı. O yerde ise çok önemli bir dostu…

Mustafa Kemal Atatürk “Başkomutan” sıfatıyla Kocaeli’yle 1922 yılında gelmişti. 16 Ocak 1922 tarihli o çok önemli basın toplantısını biliyorsunuz. İzmit halkıya kucaklaşan Atatürk, Kasr-ı Hümayun’da gazetecilerle bir araya gelmişti. Mustafa Kemal Atatürk, bu tarihten sonra birçok kez daha Kocaeli yöresine geldi. Ama bu ziyaretler içinde öne çıkan bir yer var, orası Derince…

Mustafa Kemal Atatürk’ün Derince’ye verdiği önem büyük bir dostluğun hikayesi aslında. Mustafa Kemal Atatürk’ün Derince’de büyük bir dostu, arkadaşı vardı, o kişi Cevat Abbas Bey…

Çanakkale Savaşı’nda omuz omuza vererek düşmana kurşun sıktığı bir askerdir Cevat Abbas, Mustafa Kemal Paşa’nın Payitaht İstanbul’u işgal eden emperyalist güçlere bakarak “Geldikleri gibi giderler…” dediği kişidir Cevat Abbas, Bandırma vapuruyla milletin bağrına açılan yolda hırçın Karadeniz’in dalgaları arasından geçerken yanı başında bulunan yaverdir Cevat Abbas. Yeni kurulan Cumhuriyetin atılan her adımında Mustafa Kemal Atatürk’ün yanı başındaki aziz bir görev adamıdır Cevat Abbas…

Mustafa Kemal Atatürk’ün Derince’ye, 1930’lu yıllardaki ziyaretlerin yoğunluğu dikkat çekmekte.

Mustafa Kemal Atatürk, İstanbul- Ankara, Ankara-İstanbul veya İstanbul-Yalova ziyaretleri sırasında genellikle Derince’de trenden iner, buradan otomobille Cevat Abbas Bey’in çiftliğindeki köşke giderdi. Burada istirahat eden Mustafa Kemal Atatürk, dinlendikten yoluna devam ederdi.

Cevat Abbas Bey, 1920’li yıllarda (kesin tarih bilinmiyor) Emlak-i Milliye Müdürlüğü’nden Derince Çenedağ Mahallesi sınırları içerisinde büyük bir arazi satın aldı. Amacı, burada tıpkı Ankara’daki Atatürk Orman Çiftliği gibi bir çiftlik kurmaktı. Bu amaç doğrultusunda hızlı bir şekilde çalışmalara başlayan Cevat Abbas Bey, buraya dik çatılı, iki katlı bir köşk, ek bir bina, ahır, fırın, çamaşırhane gibi birimlerin bulunduğu kompleks bir yapı topluluğu inşa ettirdi

Çanakkale Savaşı sırasında başlayan kadim dostluk, Mustafa Kemal Atatürk’ün Derince’deki çiftliği görmesiyle ayrı bir anlam kazanmıştır. Bu çiftlik bundan sonra Gazi’nin; ara ara sığındığı bir dost limanı, devlet işlerinin yoğunluğu sırasında yorgun bedenini dinlendirdiği bir ana kucağı, çevresindeki bazı yapışkan insanlardan bunaldıkça arada sırada kaçtığı bir çiftlik evi, eski bir asker arkadaşla anılarının paylaşıldığı ve acı kahvelerin yudumlandığı dostluk ortamı, her zaman yanı başında görmeye alıştığı tam 24 yıl kader birliği yaptığı yaverinin sıcak yuvası olarak hep hayatında olmuştur.

Derince’deki kültürel mirasımızın önemli bir parçası olan, aynı zamanda da tarihsel anı değeri açısından oldukça kıymetli bir yere sahip bu çiftlik ve köşkün, ne yazık ki kaderi hiçte iyi olmadı.

Atatürk’ün ölümünden sonra Cevat Abbas Bey için başlayan sıkıntılı günler, bu çiftlik ve köşk binası içinde oldukça hızlı yaşanmıştır. Bir anda başlayan ve tüm dünyayı ağları içerisine alan II. Dünya Savaşı’nın ekonomik buhranı ve bu buhranın ülkemizdeki etkileri Cevat Abbas Bey’in çiftliği için sonun başlangıcı olmuştur. İlk önce Emlak-i Milliye Müdürlüğü’nden alınan arazilere ve köşke el konulmuş, daha sonra nüfusu çoğalmaya başlayan Derince için okul olarak kullanılan, daha sonra ise sahipsiz, bakımsız kalarak metruk bir vaziyete düşen köşk yangın geçirmiş, zamanla ortadan kaldırılmıştır.

Ve böylece, Derince’nin ruha teselli veren en güzel yerlerinden birisinde bulunan tarihi bir miras, yaşanan anılar, paylaşılan mutluluklar, paylaşılan acılar ilelebet ortadan kalkmış oldu.